AlbertBootesaz

U.S. and Middle East Expert

لحظه پاسخ‌گویی ترامپ فرا رسیده است  United States

۱۵ آبان ۱۴۰۵

پایان ماه‌عسل سیاسی با رأی‌دهندگان آمریکایی.

گردآورنده : آلبرت بوته ساز

نوامبر ۲۰۲۶

شکست جمهوری‌خواهان در انتخابات میان‌دوره‌ای ۲۰۲۶، فراتر از یک ناکامی انتخاباتی است؛ این شکست نشانه شکاف عمیق میان وعده‌های ترامپ، عملکرد دولت او و انتظارات ائتلافی است که در سال ۲۰۲۴ او را به کاخ سفید بازگرداند.

پیروزی دونالد ترامپ در انتخابات ریاست‌جمهوری سال ۲۰۲۴، فرصتی کم‌سابقه در اختیار جمهوری‌خواهان قرار داد. آنان نه‌تنها کاخ سفید، بلکه کنترل کنگره را نیز در اختیار داشتند و می‌توانستند با تکیه بر این موقعیت، برنامه‌ای گسترده برای بازسازی اقتصادی، اصلاح ساختار دولت و تثبیت یک اکثریت سیاسی جدید دنبال کنند. اما انتخابات میان‌دوره‌ای نوامبر ۲۰۲۶ نشان داد که این فرصت تاریخی، به‌جای تبدیل شدن به یک دستاورد سیاسی پایدار، به بحرانی برای آینده حزب جمهوری‌خواه تبدیل شده است.

آنچه در این انتخابات اتفاق افتاد، صرفاً جابه‌جایی چند کرسی در کنگره نیست. شکست جمهوری‌خواهان در مجلس نمایندگان و سنا، از دست رفتن برخی فرمانداری‌ها و عقب‌نشینی آنان در مجالس قانون‌گذاری ایالتی، نشان‌دهنده نارضایتی بخشی از همان ائتلاف انتخاباتی است که دو سال پیش ترامپ را با امید به تغییر و بازگشت رونق اقتصادی به قدرت رساند.

البته شکست حزب حاکم در انتخابات میان‌دوره‌ای، به‌ویژه در دوره دوم ریاست‌جمهوری، پدیده تازه‌ای در سیاست آمریکا نیست. اما مسئله اصلی در این انتخابات، ابعاد شکست و دلایل شکل‌گیری آن است. جمهوری‌خواهان نه فقط در برابر دموکرات‌ها، بلکه در برابر انتظارات رأی‌دهندگانی شکست خوردند که تصور می‌کردند بازگشت ترامپ به کاخ سفید به معنای بازگشت ثبات اقتصادی، کاهش هزینه‌های زندگی و تمرکز بیشتر دولت بر مسائل داخلی خواهد بود.

اما واقعیت این است که بخش مهمی از این شکست، نتیجه مستقیم تصمیم‌ها و شیوه مدیریت سیاسی خود ترامپ است.

در تگزاس، حمایت او از کن پکستون در رقابت سنا، در شرایطی که جان کورنین گزینه دیگری برای جمهوری‌خواهان بود، به شکاف درون حزب دامن زد. در کارولینای شمالی، فشارهای سیاسی ترامپ به کناره‌گیری تام تیلیس از رقابت انتخاباتی کمک کرد. در مورد کرسی لیندزی گراهام نیز حمایت او از دارلین گراهام، بدون برخورداری از تجربه سیاسی و شناخت کافی از مسائل سیاست‌گذاری، به یکی دیگر از تصمیم‌های بحث‌برانگیز تبدیل شد.

در جورجیا نیز اختلافات ترامپ با چهره‌های جمهوری‌خواه، از جمله برایان کمپ، مانع از شکل‌گیری یک جبهه متحد شد. این وضعیت به دموکرات‌ها فرصت داد تا موقعیت جان اوساف را تقویت کنند.

این تحولات یک واقعیت مهم را آشکار می‌کند: ترامپ در دوره دوم ریاست‌جمهوری خود، بیش از آنکه به دنبال گسترش پایگاه سیاسی جمهوری‌خواهان باشد، به مدیریت وفاداری شخصی و کنار زدن مخالفان درون حزب توجه کرده است. سیاستی که در کوتاه‌مدت ممکن است کنترل رهبران حزب را آسان کند، اما در بلندمدت توانایی آن را برای ایجاد یک ائتلاف گسترده انتخاباتی کاهش می‌دهد.

اقتصاد؛ نقطه‌ای که وعده‌های ترامپ با واقعیت برخورد کرد

یکی از مهم‌ترین عوامل شکست جمهوری‌خواهان، فاصله گرفتن سیاست اقتصادی دولت دوم ترامپ از وعده‌های انتخاباتی اوست.

ترامپ در انتخابات ۲۰۲۴ با وعده کاهش تورم، احیای قدرت خرید خانوارها، تقویت تولید داخلی و تکرار موفقیت اقتصادی دوره نخست خود وارد رقابت شد. اما در دوره دوم، سیاست تعرفه‌های گسترده تجاری به یکی از محورهای اصلی برنامه اقتصادی دولت تبدیل شد.

تعرفه‌هایی که قرار بود از صنایع داخلی حمایت کنند و تولید را به آمریکا بازگردانند، در عمل هزینه واردات را افزایش دادند و فشار بیشتری بر مصرف‌کنندگان و بسیاری از کسب‌وکارها وارد کردند.

این سیاست به‌ویژه در ایالت‌های کشاورزی و صنعتی مانند آیووا، کانزاس، میشیگان و دیگر مناطق وابسته به تجارت خارجی، پیامدهای سیاسی و اقتصادی قابل توجهی داشت. جنگ تجاری با کانادا نیز به روابط اقتصادی و منافع تجاری برخی ایالت‌ها آسیب رساند.

تفاوت اساسی میان دوره اول و دوم ترامپ در همین‌جاست. در دوره نخست، او عمدتاً از سیاست‌های سنتی جمهوری‌خواهان، یعنی کاهش مالیات‌ها و مقررات‌زدایی، پیروی می‌کرد و تعرفه‌ها نقش محدودتری داشتند. اما در دوره دوم، تعرفه‌گذاری به یکی از ابزارهای اصلی سیاست اقتصادی او تبدیل شد.

این تغییر رویکرد، به‌جای آنکه اعتماد عمومی را تقویت کند، به نگرانی درباره افزایش هزینه‌های زندگی دامن زد. بر اساس نظرسنجی مورد استناد وال‌استریت ژورنال، میزان تأیید عملکرد ترامپ در حوزه اقتصاد در دوره دوم به ۲۹ درصد رسیده بود. همچنین مخالفت رأی‌دهندگان لاتین‌تبار با سیاست تعرفه‌ای او در ماه اکتبر به ۸۱ درصد گزارش شده بود.

این ارقام اهمیت ویژه‌ای دارند؛ زیرا رأی‌دهندگان لاتین‌تبار، مستقل‌ها و طبقه متوسط حومه شهرها از جمله گروه‌هایی بودند که در پیروزی ترامپ در سال ۲۰۲۴ نقش مهمی ایفا کردند.

ترامپ نمی‌تواند از یک طرف وعده کاهش هزینه‌های زندگی بدهد و از طرف دیگر سیاست‌هایی را دنبال کند که هزینه کالاها و خدمات را افزایش می‌دهند. در سیاست، فاصله میان وعده و عملکرد دیر یا زود در صندوق‌های رأی خود را نشان می‌دهد.

جنگ ایران؛ هزینه اقتصادی و بحران اعتماد سیاسی

جنگ ایران نیز به یکی دیگر از عوامل پیچیده‌کننده وضعیت دولت ترامپ تبدیل شد.

افزایش قیمت سوخت و فشار بر بازار انرژی، هزینه‌های اقتصادی جنگ را برای شهروندان آمریکایی ملموس‌تر کرد. اما مسئله فقط افزایش قیمت بنزین و انرژی نیست. مشکل بنیادی‌تر، فقدان یک راهبرد روشن و قابل توضیح درباره اهداف جنگ و سرانجام آن است.

ترامپ در مقاطع مختلف، مواضع متفاوتی درباره ادامه جنگ، دستیابی به صلح و شرایط پایان درگیری اتخاذ کرد. این تغییرات، پرسش‌هایی جدی درباره اهداف نهایی دولت آمریکا ایجاد کرد.

افکار عمومی آمریکا ممکن است در آغاز یک عملیات نظامی از دولت حمایت کند، اما ادامه این حمایت به وجود یک هدف روشن، راهبرد مشخص و چشم‌انداز قابل دفاع بستگی دارد.

وقتی شهروندان نمی‌دانند دولت دقیقاً به دنبال چه نتیجه‌ای است، چه زمانی قصد پایان دادن به جنگ را دارد و هزینه‌های اقتصادی و امنیتی آن تا کجا ادامه خواهد یافت، حمایت عمومی به‌تدریج کاهش پیدا می‌کند.

برای ترامپ، مسئله جنگ ایران فقط یک پرونده سیاست خارجی نیست؛ بلکه به آزمونی برای اعتبار سیاسی و توانایی او در مدیریت بحران‌های بین‌المللی تبدیل شده است.

فساد، ثروت‌اندوزی و فاصله کاخ سفید با زندگی مردم

یکی دیگر از محورهای نارضایتی رأی‌دهندگان، افزایش حساسیت افکار عمومی نسبت به فساد و منافع شخصی رئیس‌جمهور و خانواده اوست.

در شرایطی که بسیاری از خانواده‌های آمریکایی با افزایش هزینه مسکن، مواد غذایی، انرژی و خدمات روبه‌رو هستند، توجه ترامپ به پروژه‌های شخصی و نمادین، از جمله ساخت سالن رقص کاخ سفید و پروژه طاق یادبود، برای بخشی از جامعه نشانه فاصله گرفتن دولت از اولویت‌های واقعی مردم تلقی شد.

در نظرسنجی مورد اشاره مقاله وال‌استریت ژورنال، ۸۸ درصد رأی‌دهندگان فساد را از مهم‌ترین نگرانی‌های خود دانسته بودند؛ رقمی حتی بالاتر از نگرانی درباره تورم که ۸۵ درصد گزارش شده بود.

دموکرات‌ها نیز توانستند این دو مسئله را در تبلیغات انتخاباتی به یکدیگر پیوند دهند: از یک طرف، فشار اقتصادی بر خانواده‌های آمریکایی و از طرف دیگر، اتهام برخورداری رئیس‌جمهور و اطرافیانش از منافع مالی و اقتصادی.

حتی اگر درباره جزئیات برخی از این اتهامات اختلاف نظر وجود داشته باشد، مسئله مهم‌تر شکل‌گیری یک احساس عمومی است: مردم می‌بینند که وضعیت اقتصادی خودشان بهبود پیدا نکرده، اما خانواده رئیس‌جمهور در موقعیت اقتصادی بهتری قرار گرفته است.

این موضوع می‌تواند در دو سال باقی‌مانده از دوره ریاست‌جمهوری ترامپ به یکی از محورهای اصلی تحقیقات و فشار سیاسی دموکرات‌ها در کنگره تبدیل شود.

مشکل اصلی ترامپ؛ سیاست‌گذاری یا شخص‌محوری؟

شاید عمیق‌ترین دلیل شکست جمهوری‌خواهان را باید در شیوه حکمرانی ترامپ جست‌وجو کرد.

رئیس‌جمهور آمریکا در نظام سیاسی این کشور صرفاً مدیر دولت نیست؛ او رهبر حزب خود نیز محسوب می‌شود و باید بتواند میان جناح‌های مختلف، منافع منطقه‌ای و اولویت‌های متفاوت اعضای حزب تعادل ایجاد کند.

اما ترامپ در دوره دوم، بخش قابل توجهی از انرژی سیاسی خود را صرف انتقام‌گیری از مخالفان، پرونده انتخابات سال ۲۰۲۰ و ادعاهای مربوط به تقلب انتخاباتی کرد.

در حالی که جمهوری‌خواهان با اکثریتی شکننده در کنگره روبه‌رو بودند و برای پیشبرد برنامه‌های خود به همکاری و تمرکز سیاسی نیاز داشتند، رئیس‌جمهور بارها به موضوعاتی بازگشت که بیشتر با منافع شخصی و منازعات گذشته او ارتباط داشتند تا اولویت‌های اقتصادی و اجتماعی کشور.

این وضعیت به‌تدریج توانایی جمهوری‌خواهان برای ارائه یک برنامه منسجم و قابل دفاع برای آینده را تضعیف کرد.

حتی پیشنهاد پرداخت پنج هزار دلار به هر آمریکایی، در صورت حفظ اکثریت جمهوری‌خواهان در کنگره، نتوانست جایگزین یک برنامه اقتصادی و سیاسی جدی شود.

واقعیت این است که رأی‌دهندگان از دولت انتظار دارند مسائل زندگی روزمره آنان را حل کند، نه اینکه سیاست ملی را به ادامه رقابت‌های شخصی رئیس‌جمهور تبدیل کند.

آینده جمهوری‌خواهان؛ مسئله‌ای فراتر از ترامپ

شکست انتخاباتی نوامبر ۲۰۲۶ الزاماً به معنای تعیین سرنوشت انتخابات ریاست‌جمهوری سال ۲۰۲۸ نیست. اما این شکست پرسشی بنیادی را پیش روی جمهوری‌خواهان قرار داده است: حزب جمهوری‌خواه پس از ترامپ چه هویتی خواهد داشت؟

آیا این حزب همچنان می‌خواهد بر پایگاه محدود و وفادار جنبش ماگا تکیه کند یا تلاش خواهد کرد بار دیگر به یک ائتلاف گسترده از طبقه متوسط، کارگران، رأی‌دهندگان مستقل، لاتین‌تبارها و محافظه‌کاران سنتی تبدیل شود؟

این پرسش به‌ویژه برای جی‌دی ونس، معاون رئیس‌جمهور، اهمیت دارد. اگر او قرار است یکی از چهره‌های اصلی آینده جمهوری‌خواهان باشد، باید بتواند توضیح دهد که چگونه می‌توان ائتلاف طبقه کارگر را حفظ کرد، بدون آنکه سیاست‌های اقتصادی به توزیع امتیازات دولتی و حمایت‌های مقطعی محدود شود.

طبقه کارگر آمریکا صرفاً با وعده یارانه، حمایت از اتحادیه‌های کارگری یا سیاست‌های صنعتی دولتی به یک حزب وفادار نمی‌ماند. آنچه این گروه‌ها می‌خواهند، فرصت اقتصادی، دستمزد واقعی بالاتر، امنیت شغلی و امکان بهبود زندگی خانواده‌هایشان است.

جمع‌بندی: آمریکا در آستانه بازتعریف سیاسی

آنچه در انتخابات میان‌دوره‌ای ۲۰۲۶ اتفاق افتاد، بیش از آنکه صرفاً شکست جمهوری‌خواهان باشد، نشانه‌ای از تغییر انتظارات جامعه آمریکا از دولت و رئیس‌جمهور است.

ترامپ در سال ۲۰۲۴ با وعده بازگرداندن عظمت آمریکا، احیای اقتصاد و پایان دادن به بحران‌های داخلی و خارجی به قدرت بازگشت. اما اکنون، دو سال بعد، بخش‌هایی از همان ائتلاف انتخاباتی درباره اولویت‌ها، تصمیم‌ها و عملکرد او تردید کرده‌اند.

این تحول به معنای پایان فوری نفوذ سیاسی ترامپ نیست. او همچنان پایگاه وفاداری قابل توجهی در میان جمهوری‌خواهان دارد. اما انتخابات اخیر نشان داده است که وفاداری یک پایگاه سیاسی محدود، برای اداره یک کشور با جامعه‌ای متنوع و اقتصاد پیچیده کافی نیست.

جمهوری‌خواهان اکنون با انتخابی دشوار روبه‌رو هستند: ادامه سیاست شخص‌محوری و تقابل دائمی، یا بازگشت به یک برنامه سیاسی و اقتصادی که بتواند اعتماد بخش گسترده‌تری از جامعه آمریکا را جلب کند.

مسئله اصلی انتخابات ۲۰۲۸ از همین امروز آغاز شده است؛ انتخاب میان جمهوری‌خواهی که در هویت سیاسی خود به ترامپ وابسته می‌ماند و جمهوری‌خواهی که باید بتواند بدون ترامپ نیز برای آینده آمریکا برنامه‌ای مستقل ارائه دهد.

در نهایت، پیام صندوق‌های رأی روشن است: پیروزی انتخاباتی به معنای اعطای اختیار نامحدود نیست. رأی‌دهندگان ممکن است یک رئیس‌جمهور را برای بازگرداندن تغییر انتخاب کنند، اما اگر احساس کنند دولت از اولویت‌های آنان فاصله گرفته است، همان رأی‌دهندگان می‌توانند نخستین کسانی باشند که او را به پاسخ‌گویی فرامی‌خوانند.